STM, Portekiz’in İkinci İkmal Gemisi NRP Fernando Pessoa’nın Omurgasını Kızağa Koydu

STM, Portekiz Deniz Kuvvetleri için inşa ettiği ikinci ikmal ve lojistik destek gemisi NRP Fernando Pessoa’nın omurgasını 20 Ekim 2026’da İstanbul Tuzla’daki ADA Tersanesi’nde kızağa koydu. Portekiz Deniz Kuvvetleri ve STM aynı gün açıklama yaptı. İlk gemi NRP Luís de Camões’te çalışmalar sürerken iki geminin inşası artık aynı anda yürütülüyor (Portekiz Deniz Kuvvetleri, STM basın bülteni).

Tuzla’daki tören

İlk omurga bloğunun yerleştirilmesine Portekiz Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Jorge Nobre de Sousa başkanlık etti. Törene Donanma Komutanı Oramiral Kadir Yıldız, iki ülkenin deniz kuvvetleri temsilcileri, STM ve ADA Tersanesi yöneticileri katıldı. Portekiz Deniz Kuvvetleri’nin açıklamasına göre Nobre de Sousa konuşmasında geminin Portekiz filosunun operasyonel esnekliğini önemli ölçüde artıracağını söyledi; gemiyi “bir lojistik destek gemisinden fazlası” ve “gerçek bir kuvvet çarpanı” olarak niteledi ve Portekiz’in Atlantik’te kesintisiz deniz varlığı sürdürmesine katkı sağlayacağını belirtti (marinha.pt).

Geminin ilk adı Kral Dinis’e atfen NRP D. Dinis olarak belirlenmişti. STM’nin açıklamasına göre Portekiz Deniz Kuvvetleri gemiye 20. yüzyıl şairi Fernando Pessoa’nın adını verdi. Geminin borda numarası A5212 (Naval News).

Takvim ve teslimat

STM sözleşmeyi 17 Aralık 2024’te Lizbon’da imzaladı. Şirket bu anlaşmayı Türkiye’nin hem Avrupa Birliği hem NATO üyesi bir ülkeye gerçekleştirdiği ilk askeri gemi ihracatı olarak tanımlıyor. NRP Luís de Camões için sac kesimi Kasım 2025’te, omurga kızağa koyma Ocak 2026’da yapıldı; ikinci geminin sac kesimi 18 Haziran 2026’da gerçekleşti (STM).

STM Genel Müdürü Özgür Güleryüz, “Her iki gemiyi 2027’de denize indirmeyi ve 2028’de Portekiz Deniz Kuvvetleri’ne teslim etmeyi hedefliyoruz” dedi. Portekiz Deniz Kuvvetleri NRP Fernando Pessoa’nın 2028 sonunda teslim edilmesini bekliyor (Portekiz Deniz Kuvvetleri, Baird Maritime). Açıklamalarda sözleşme bedeli yer almadı.

Gemiler ne iş yapacak?

Filo ikmal gemisi (AOR), savaş gemilerine denizde yakıt ve malzeme aktararak limana dönmeden daha uzun süre görevde kalmalarını sağlar. Portekiz Deniz Kuvvetleri’ne göre iki gemi gemi ve hava aracı yakıtı, içme suyu, genel yük ve mühimmat aktaracak, kapsamlı lojistik destek verecek ve afet durumları için gelişmiş hastane imkânı sunacak. Gemiler 137 metre boyunda, 11.000 ton deplasmanlı olacak, 18 knotun üzerinde hıza ulaşacak ve hibrit dizel-elektrik tahrik kullanacak. Her geminin 50 kişilik mürettebatı ve 100’ü aşkın ek personel için geçici yatakhanesi bulunacak (marinha.pt).

STM’ye göre gemiler denizde 30 güne kadar kalabilecek ve kıç omuzluktaki Ro-Ro rampasıyla yüklenen 20’ye kadar hafif zırhlı taktik araç taşıyabilecek; bu da müşterek ve amfibi harekâtlara destek imkânı veriyor. Gemilerde helikopter ve İHA iniş platformu, İHA hangarı ve filo komuta kontrolü için entegre haberleşme sistemi olacak. Şirket öz savunma donanımı olarak yakın hava savunma silah sistemleri, 12,7 mm uzaktan kumandalı silah sistemleri ve chaff/dekoy atıcılarını sıralıyor (STM).

Sektörel bağlam

Türk tersaneleri son on yılda yurt içi savaş gemisi programlarını ihracat kalemine dönüştürdü; STM’ye göre Portekiz siparişi bir AB ve NATO donanmasına ulaşan ilk örnek. Güleryüz, STM’nin 11 farklı tersanede yürütülen 44 deniz platformu projesinden gelen deneyime dayandığını söyledi; bu rakam şirketin kendi verisi. Proje, birçok Türk deniz ihracatındaki iş bölümünü de gösteriyor: mühendislik ana yüklenicisi (STM) ile gövdeyi inşa eden özel bir tersane (ADA Tersanesi). Türk filosunun durumu için Türkiye’nin kaç savaş gemisi var rehberimize, sektörün sipariş tablosu için 2026 Türk savunma sanayii sözleşmeleri haberimize bakabilirsiniz.

Kaynaklar: Portekiz Deniz Kuvvetleri (marinha.pt, 20 Ekim 2026); STM basın bülteni, Ankara, 20 Ekim 2026 (Joint Forces News aracılığıyla); Naval News; Baird Maritime. Haber, denize indirme ve teslimat aşamalarında güncellenecektir.