Yunanistan, Portekiz Üzerinden 590 Milyon Euroluk Anlaşmayla Üç KC-390 Alıyor: İlk Havada Yakıt İkmal Kabiliyeti

Yunanistan, Portekiz ile imzaladığı hükümetler arası anlaşmayla üç adet Embraer KC-390 Millennium nakliye ve tanker uçağı satın alıyor. Portekiz Savunma Bakanlığı anlaşmanın değerini yaklaşık 590 milyon euro olarak açıkladı. İlk uçak 2027’de, ikincisi 2029’da, üçüncüsü 2031’de teslim edilecek.

Atina’da ne imzalandı?

Anlaşma 2 Kasım Pazartesi günü Yunanistan Milli Savunma Bakanlığında, Portekiz Silahlanma ve Savunma Varlıkları Genel Müdürü António José Batista ile Yunanistan Savunma Yatırımları ve Silahlanma Genel Müdürlüğünün başındaki Tümgeneral Ioannis Bouras tarafından imzalandı. Törene Portekiz Savunma Bakanı Nuno Melo, Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias ve Portekiz Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Sérgio Pereira katıldı (Portekiz Hükümeti).

Lizbon’un açıklamasına göre üç uçak, Portekiz Hava Kuvvetlerinin kullandığı NATO konfigürasyonunda; görev ekipmanı, hizmete giriş ve ömür boyu destekle birlikte teslim edilecek. Portekiz üretimi denetleyecek, kabul ve teslim sürecine yardım edecek, operasyonel geçişi yönetecek ve lojistik destek sağlayacak. Yunan pilot ve teknisyenler ilk eğitimlerini Beja’daki KC-390 eğitim merkezinde alacak. Portekiz, uçak başına 11 milyon euro, toplamda 33 milyon euro sanayi getirisi bekliyor.

Portekiz Hava Kuvvetleri, anlaşmayla bu uçakta Yunanistan’ın operasyonel ortağı olacağını, doktrin ile taktik, teknik ve prosedürleri paylaşacağını açıkladı (Portekiz Hava Kuvvetleri). Anlaşma, Nisan 2025’ten bu yana yürürlükte olan ikili savunma işbirliği anlaşmasına dayanıyor.

Dendias: Yunan Hava Kuvvetleri için iki ilk

Kathimerini’nin Atina-Makedonya Haber Ajansına (ΑΠΕ-ΜΠΕ) dayandırdığı habere göre Dendias, alımı Yunanistan için iki ilk olarak nitelendirdi: ülkenin ilk jet motorlu nakliye uçağı ve savaş uçakları için ilk havada yakıt ikmal kabiliyeti. Dendias’a göre tankerler önce Rafale ve Mirage 2000’lere, yaklaşık bir yıl sonra da F-16’lara yakıt verecek. Dendias ayrıca 1974 Kıbrıs harekâtına değinerek o dönem böyle bir kabiliyetin olayların seyrini değiştirebileceğini savundu. Bu, Dendias’ın siyasi değerlendirmesidir; kanıtlanmış bir olgu değildir.

Aynı ajansın aktardığına göre Melo, iki ülkenin bakım ve eğitimde, ayrıca insansız hava araçları için yüzer bir platformun ortak geliştirilmesi ile İHA ve diğer savunma sistemlerinin ortak üretiminde işbirliği yapabileceğini söyledi. Bu projeler için henüz bir sözleşme açıklanmadı.

Uçak hakkında

Embraer’e göre KC-390, 26 ton faydalı yük taşıyabiliyor, 470 knota kadar hızla uçabiliyor ve geçici ya da hazırlıksız pistlerden operasyon yapabiliyor. Hızlı takılan havada yakıt ikmal kitiyle hem tanker hem de yakıt alan uçak olarak görev yapabiliyor (Embraer açıklaması, EDR). Bu çift rol, alımı Atina için sıradan bir nakliye uçağı alımından daha önemli kılıyor; Yunanistan’ın bugün tanker filosu yok. Başlıca havada yakıt ikmal tankerleri sıralamamız, KC-390’ı A330 MRTT ve KC-46 gibi daha büyük tiplerle karşılaştırıyor.

Yunan Hava Kuvvetlerinin nakliye filosu bugün turboprop C-130 Hercules ve C-27J Spartan uçaklarından oluşuyor.

Sektörel bağlam

Embraer Savunma ve Güvenlik Başkanı ve CEO’su Bosco da Costa Junior, “Bu tercih, önde gelen NATO üyelerinin uçağımıza duyduğu güveni gösteriyor” dedi. Embraer’e göre Yunanistan; Portekiz, Macaristan, Hollanda, Avusturya, Çekya ve İsveç’in ardından uçağı seçen yedinci Avrupa ülkesi. Avrupa dışında Brezilya, Güney Kore, Özbekistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Kolombiya da KC-390 sipariş etti.

Uçağı doğrudan üreticiden değil Portekiz üzerinden alan Yunanistan, ilk günden itibaren mevcut bir NATO kullanıcısının eğitim altyapısına ve destek zincirine erişiyor. Lizbon ise hem gelir hem de uçağın Avrupa’daki kullanıcı ağında bir rol elde ediyor.

Kaynaklar: Portekiz Hükümeti (Savunma Bakanlığı) açıklaması; Portekiz Hava Kuvvetleri; Embraer açıklaması; Kathimerini / Atina-Makedonya Haber Ajansı.