F-47 Nedir? ABD’nin Altıncı Nesil Savaş Uçağı Hakkında Bilinenler

F-47, Boeing’in Yeni Nesil Hava Hâkimiyeti (NGAD) programı kapsamında ABD Hava Kuvvetleri için ürettiği insanlı hayalet savaş uçağı ve hava üstünlüğü görevini F-22 Raptor’dan devralacak platform. Sipariş 21 Mart 2025’te verildi, ilk gövde 2025’ten beri üretimde ve Hava Kuvvetleri uçağın 2028’de havalanacağını söylüyor.
Geri kalan hemen her şey gizli. F-47 dizimizin ilk yazısı olan bu rehber, Hava Kuvvetleri’nin resmen açıkladıklarını, bütçe belgelerinden ve güvenilir haberlerden gelen bilgileri ve kamuoyunun elinde hâlâ yalnızca temsili çizimlerin bulunduğu noktaları ayrı ayrı ortaya koyuyor.
F-47 tam olarak ne?
F-47 altıncı nesil bir savaş uçağı: savunulan hava sahasına girip orayı düşman avcılarından temizlemek üzere tasarlanmış, uzun menzilli ve radarda çok zor görünen bir platform. Hava Kuvvetleri bu göreve “nüfuz edici karşı hava harekâtı” diyor. Kısacası uçak, F-22 Raptor‘ın halefi; ancak Soğuk Savaş’ın Avrupa cephesi için değil, Pasifik’in mesafeleri için tasarlandı.
F-47 aynı zamanda NGAD’ın yalnızca bir parçası. Program bir “sistemler ailesi” olarak tanımlanıyor: insanlı savaş uçağı, onunla birlikte uçan insansız İş Birlikçi Muharebe Uçakları (CCA), yeni bir adaptif motor ve bunları birbirine bağlayan sensörler, silahlar ve ağlar.
Adın nereden geldiğini Hava Kuvvetleri ihale günü açıkladı. 47 rakamı İkinci Dünya Savaşı’nın P-47 Thunderbolt’una, Hava Kuvvetleri’nin bağımsız bir kuvvet olduğu 1947 yılına ve sözleşmeyi Oval Ofis’te duyuran 47. başkan Donald Trump’a gönderme yapıyor.
Hava Kuvvetleri’nin doğruladığı rakamlar
Kamuya açık veri çok sınırlı. Büyük bölümü, dönemin Hava Kuvvetleri Kurmay Başkanı Orgeneral David Allvin’in Mayıs 2025’te paylaştığı tek bir grafikten geliyor. Grafik yeni uçağı, birlikte görev yapacağı jetlerle karşılaştırıyordu.
| F-47 | F-22 | F-35A | |
|---|---|---|---|
| Muharebe yarıçapı | 1.850+ km (1.000+ deniz mili) | 1.090 km (590 deniz mili) | 1.240 km (670 deniz mili) |
| Azami hız | Mach 2+ | Mach 2+ | Mach 1,6 |
| Görünmezlik (USAF etiketi) | Stealth++ | Stealth+ | Stealth |
| Filo | 185+ planlanıyor | 185 envanterde | 1.763 planlanıyor |
En önemli rakam yarıçap. Yalnızca iç yakıtla 1.850 kilometrenin üzeri, F-22’nin yaklaşık yüzde 70 ötesi demek. Bir savaş uçağının Çin füzelerinden daha uzaktaki üslerden görev yapmasını ve savunmasız tanker uçaklarına daha az bağımlı olmasını sağlayan da bu rakam.
F-47’nin yan yana uçacağı uçakla karşılaştırma için F-35 nedir ve ne yapar başlıklı rehberimize bakabilirsiniz.
Program bugüne nasıl geldi?
F-47’nin hikâyesi 2025’te başlamadı. Kökleri 2014 tarihli bir DARPA çalışmasına ve 2019’da uçmaya başlayan gizli gösterim uçaklarına uzanıyor.
| Tarih | Aşama |
|---|---|
| 2014 | DARPA’nın Hava Hâkimiyeti Girişimi çalışması, hava üstünlüğünü tek bir uçağın sağlayamayacağı sonucuna varıyor |
| 2019 | İlk gizli X-uçağı uçuyor; ikincisi 2022’de havalanıyor |
| Eylül 2020 | Hava Kuvvetleri tam ölçekli bir gösterim uçağının uçtuğunu açıklıyor |
| Temmuz 2024 | Hava Kuvvetleri Bakanı Frank Kendall, maliyet nedeniyle insanlı uçağı askıya alıyor |
| 21 Mart 2025 | Boeing geliştirme sözleşmesini kazanıyor; uçağa F-47 adı veriliyor |
| Eylül 2025 | Hava Kuvvetleri ilk F-47’nin üretildiğini duyuruyor |
| 2028 | Planlanan ilk uçuş |
| 2030 | Adaptif NGAP motor prototiplerinin entegrasyona hazır olması bekleniyor |
Mühendislik ve imalat geliştirme sözleşmesi maliyet artı kâr esaslı ve değerinin 20 milyar doları aştığı bildiriliyor. Boeing ihalede Lockheed Martin’i geride bıraktı; Northrop Grumman 2023’te yarıştan çekilmişti.
Hava Kuvvetleri’nin savaş uçağı tedarikinden sorumlu üst düzey subayı Tuğgeneral Timothy Helfrich, Eylül 2026 sonunda “F-47 üretim hattına çok uzak olmadıklarını” söyledi. Boeing, St. Louis’teki yeni montaj binalarına yaklaşık 1,8 milyar dolar harcıyor.
İnsansız uçaklara liderlik etmek için tasarlandı
F-47 en baştan insansız kanat arkadaşlarını yönetecek şekilde tasarlanıyor. İlk iki CCA tasarımı olan General Atomics YFQ-42A ve Anduril YFQ-44A, ilk uçuşlarını Ağustos ve Ekim 2025’te yaptı.
Fikir şu: insansız uçaklar ek füze ve sensör taşıyacak, en tehlikeli hava sahasına önden girecek ve kaybedilmeleri göze alınabilecek kadar ucuz olacak. F-47’deki pilot her angajmanı tek başına yürütmek yerine onları yönlendirecek. Hava Kuvvetleri filo genelinde 1.000’den fazla CCA almaktan söz ediyor.
Motor sorusu
F-47’nin, Yeni Nesil Adaptif Tahrik (NGAP) programından çıkacak adaptif çevrimli bir motor kullanması öngörülüyor. GE Aerospace XA102’yi, Pratt & Whitney ise XA103’ü geliştiriyor. Bu tür motorlar hava akışını uçuş sırasında değiştirerek ihtiyaca göre itki ile yakıt tasarrufu arasında geçiş yapabiliyor.
Takvimde ise bir boşluk var. Bütçe belgelerine göre NGAP prototipleri entegrasyona ancak 2030’da, yani planlanan ilk uçuştan iki yıl sonra hazır olacak. Hava Kuvvetleri ilk uçağa hangi motorun güç vereceğini açıklamadı; haberler geçici bir çözüme işaret ediyor.
F-47’nin maliyeti ne olacak?
Birim fiyat açıklanmadı. Bağımsız tahminler uçak başına yaklaşık 180 milyon dolardan 300 milyon doların üzerine kadar uzanıyor; en yeni F-35A ise 92 milyon dolar civarında. Hava Kuvvetleri yetkilileri yalnızca uçağın F-22’den ucuza mal olacağını ve işletmesinin daha ekonomik olacağını söyledi.
Geliştirme bütçesi daha net. Kongre 2026 mali yılında programa yaklaşık 3,5 milyar dolar ayırdı; 2027 mali yılı bütçe talebi ise kabaca 5 milyar dolar.
Hâlâ gizli olanlar
Liste uzun: uçağın boyutu ve ağırlığı, kaç silah ve hangi silahları taşıdığı, radarı ve elektronik harp sistemi, nihai motoru, hatta gerçek biçimi. Yetkililer yayımlanan çizimlerin ayrıntıları gizlemek için bilerek değiştirildiğini söyledi; dolayısıyla çizimlerde görülen kanard ön kanatçıklara temkinli yaklaşmak gerekiyor.
Bu soruların her birini dizinin sonraki yazılarında ele alacak ve kanıtın nerede bittiğini açıkça belirteceğiz. Daha geniş bir bakış için altıncı nesil savaş uçağı programları karşılaştırmamıza göz atabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
F-47 savaş uçağı nedir?
F-47, Boeing’in ABD Hava Kuvvetleri için geliştirdiği altıncı nesil, insanlı bir hayalet savaş uçağı. Yeni Nesil Hava Hâkimiyeti programının merkezinde yer alıyor ve hava üstünlüğü görevinde F-22 Raptor’ın yerini alması planlanıyor.
F-47’yi kim üretiyor?
Boeing. Şirket mühendislik ve imalat geliştirme sözleşmesini 21 Mart 2025’te kazandı ve uçağı Missouri eyaletinin St. Louis kentindeki savaş uçağı tesisinde üretecek.
F-47 ne zaman uçacak?
Hava Kuvvetleri ilk uçuşun 2028’de yapılacağını söylüyor. İlk gövde 2025’ten beri üretim aşamasında.
Kaç adet F-47 üretilecek?
Hava Kuvvetleri en az 185 uçak almayı planlıyor; bu sayı kabaca F-22 filosuna denk. Yetkililer sayının artabileceğini belirtti.
F-47 ne kadar hızlı ve menzili ne kadar?
Hava Kuvvetleri Mach 2’nin üzerinde bir azami hız ve 1.000 deniz milinden (yaklaşık 1.850 km) fazla muharebe yarıçapı açıkladı. Daha ayrıntılı performans verisi paylaşılmadı.
F-47 hizmete girdi mi?
Hayır. Uçak geliştirme aşamasında. İlk uçuş 2028 için planlanıyor; filolarda göreve başlamasının on yılın sonu ya da 2030’ların başını bulması bekleniyor.
- The War Zone – First F-47 6th Generation Fighter Now Being Built: twz.com
- The War Zone – Full F-47 Production Line Not Too Far Away: USAF General: twz.com
- Army Recognition – US Air Force’s first F-47 will take off in 2028, years before its next-gen engine is ready: armyrecognition.com
- Defense One – Air Force F-47 and Navy F/A-XX funding in the 2027 budget request: defenseone.com
- Boeing – U.S. Navy Selects Boeing for F/A-XX Program: boeing.mediaroom.com
