AMCA Nedir? Hindistan’ın Beşinci Nesil Hayalet Savaş Uçağı

AMCA Nedir? Hindistan’ın Beşinci Nesil Hayalet Savaş Uçağı

Gelişmiş Orta Sınıf Muharebe Uçağı (AMCA), Bengaluru’daki Havacılık Geliştirme Ajansı (ADA) tarafından tasarlanan ve Hindistan’ın planladığı beşinci nesil hayalet savaş uçağı. Hükümet 2024’te uçağın geliştirilmesi için yaklaşık 150 milyar rupi ayırdı, 2025’te ise prototip üretimini özel sektöre açtı. Beş prototip üretilmesi planlanıyor; ilk uçuş için 2028-29, hizmete giriş için ise 2034-35 civarı hedefleniyor. AMCA hizmete girene kadar Hindistan’ın hiç hayalet savaş uçağı olmayacak; Çin ise yüzlercesini uçuruyor.

Bu rehber AMCA’nın ne olduğunu, kimin üreteceğini ve takviminin ne kadar gerçekçi olduğunu anlatıyor.

5
Planlanan AMCA prototipi sayısı
15.000 crore rupi
2024’te onaylanan geliştirme bütçesi
2028-29
İlk uçuş hedefi
2034-35
Planlanan hizmete giriş tarihi

AMCA nedir?

AMCA, yaklaşık 25 tonluk, çift motorlu ve tek kişilik bir hayalet savaş uçağı. Uçakta iç silah bölmeleri, radara az yakalanan bir gövde tasarımı, Hindistan tasarımı radar ve sensörler bulunacak; uçak ayrıca art yakıcı kullanmadan ses üstü hızda uçabilecek (süper seyir). AMCA’nın Rafale ve Su-30MKI’ları tamamlaması ve zamanla eski uçakların yerini alması amaçlanıyor. Hindistan Hava Kuvvetleri en az yedi filo, yani yaklaşık 120 ya da daha fazla uçak alacağını açıkladı.

Bir bakışta AMCA
BaşlıkAyrıntı
TasarımcıHavacılık Geliştirme Ajansı (ADA), Bengaluru
TipÇift motorlu beşinci nesil hayalet savaş uçağı
AğırlıkYaklaşık 25 ton
Motor (Mk1)GE F414 (iki adet)
Motor (Mk2)Fransız Safran ile ortaklaşa geliştirilen yeni motor
PrototiplerBeş adet; rekabetle seçilecek bir sanayi ortağı tarafından
İlk uçuş (hedef)2028-29 civarı
Hizmete giriş (hedef)2034-35 civarı
Kaynaklar: Swarajya, Şubat 2026; Business Standard; Hindistan Savunma Bakanlığı açıklamaları. Tarihler resmi hedeflerdir.

Savaş uçağı üretiminde yeni bir model

Hükümet Mayıs 2025’te AMCA için alışılmadık bir modeli onayladı: işi devlete ait HAL’e vermek yerine prototip sözleşmesini rekabete açtı ve özel şirketlerin tek başına ya da konsorsiyum halinde teklif vermesine izin verdi. 2026’nın başlarında üç teklif sahibinin kısa listeye kaldığı bildirildi: Tata Advanced Systems, Larsen & Toubro liderliğinde Bharat Electronics’in de yer aldığı bir konsorsiyum ve Bharat Forge liderliğindeki bir konsorsiyum. HAL’in teklifinin ise teknik şartları karşılamadığı bildirildi. Amaç, geliştirme sürecini hızlandırmak ve Hindistan’da ikinci bir savaş uçağı üretim hattı kurmak. Tata’nın savunma alanındaki faaliyetleri Tata Advanced Systems hakkındaki makalemizde anlatılıyor.

Motor sorunu

Motorlar uzun süredir Hindistan’ın zayıf noktası: yerli Kaveri motoru, Tejas’ın ihtiyaç duyduğu güce hiçbir zaman ulaşamadı. İlk AMCA’larda, Tejas Mk2 için de seçilen ABD yapımı iki GE F414 motoru kullanılacak. Sonraki Mk2 sürümü için ise Hindistan, Fransız Safran ile yaklaşık 110-120 kilonewton itki gücünde, tasarım hakları Hindistan’a ait olacak daha güçlü bir motoru ortaklaşa geliştirme konusunda anlaştı. Tejas için GE motor teslimatlarında yaşanan gecikmeler bu projeyi öncelikli hale getirdi.

Rakipleriyle nasıl kıyaslanıyor?

Çin’in savaş uçakları ve Çin’in altıncı nesil savaş uçakları rehberlerimizde anlatıldığı gibi, Çin şimdiden yaklaşık 500 J-20 hayalet savaş uçağı uçuruyor, J-35’in üretimini sürdürüyor ve iki altıncı nesil prototipi uçurdu. Pakistan’ın da Çin yapımı J-35’leri alacağı yaygın olarak bildiriliyor. Hindistan Hava Kuvvetleri Komutanı Ekim 2026’da AMCA gecikirse Hindistan’ın “başka platformlara bakmak zorunda kalacağı” uyarısında bulundu; Rusya ise Su-57’yi teklif etti. Hindistan’ın mevcut savaş uçakları Hindistan’ın savaş uçakları rehberimizde ele alınıyor.

Editörün yorumu
AMCA, Hindistan askeri havacılığının hem en önemli hem de en zorlu programı. Programın özel sektöre açılması, Tejas’ı sekteye uğratan gecikmelerden kaçınmaya yönelik cesur bir girişim. Ancak 2028-29’da ilk uçuş her ülke için hızlı bir takvim sayılır ve Hindistan hâlâ yabancı motorlara bağımlı. Bu arada Çin’le arasındaki fark büyüyor; geçici çözüm olarak yabancı bir hayalet savaş uçağı satın alınması tartışmalarının gündemden düşmemesinin nedeni de bu.

Sıkça sorulan sorular

AMCA nedir?

Havacılık Geliştirme Ajansı tarafından tasarlanan Gelişmiş Orta Sınıf Muharebe Uçağı; Hindistan’ın planladığı beşinci nesil hayalet savaş uçağı.

AMCA ne zaman uçacak?

İlk uçuşun 2028-29 civarında yapılması, hizmete girişin ise 2034-35 civarında gerçekleşmesi hedefleniyor.

AMCA’yı kim üretecek?

Rekabetle seçilecek bir özel sektör ortağı. 2026’da Tata Advanced Systems ile L&T ve Bharat Forge liderliğindeki konsorsiyumların kısa listeye kaldığı bildirildi.

AMCA hangi motoru kullanacak?

İlk sürümde iki GE F414 motoru kullanılacak; sonraki sürümler için Fransız Safran ile daha güçlü bir motor ortaklaşa geliştiriliyor.

Hindistan’ın hayalet savaş uçağı var mı?

Henüz yok. AMCA, Hindistan’ın ilk hayalet savaş uçağı programı.

Hindistan kaç AMCA alacak?

Hindistan Hava Kuvvetleri en az yedi filodan, yani yaklaşık 120 ya da daha fazla uçaktan söz ediyor.

Kaynaklar
  • Swarajya – Tata, L&T and Bharat Forge lead AMCA race; HAL left out (February 2026): swarajyamag.com
  • Business Standard – HAL, private firms to compete for AMCA prototype contract (May 2025): business-standard.com
  • SSBCrack – IAF down to 29 fighter squadrons (October 2026): ssbcrack.com

Bir Yorum Yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir