Tor-M2 Hava Savunma Sistemi: Menzil, Füzeler ve Muharebe Sicili
S-400 gibi uzun menzilli sistemler manşetlere çıkıyor, ancak Rus birliklerini gündelik olarak koruyan Tor-M2 gibi kısa menzilli savunmalar. Cepheye yakın bölgelerde uçakları, helikopterleri, seyir füzelerini ve dronları düşürmek için tasarlanan sistem, Ukrayna savaşında en yaygın kullanılan Rus hava savunma sistemlerinden biri. İşte Tor-M2’nin ne olduğu ve ne kadar etkili olduğu.
- Sovyet Tor’un halefi kısa menzilli hava savunma sistemi
- Her lançerde 16 adet 9M338 füzesi
- Yaklaşık 15 km menzil, 10 km’ye kadar irtifa
- Aynı anda dört hedefe angajman ve hareket halinde atış
- Paletli, tekerlekli ve Arktik versiyonları var
Tor-M2 nedir?
Tor-M2 (9K332), Sovyet Ordusu’nun 1980’lerde hizmete aldığı Tor ailesinin en yeni üyesi. Her muharebe aracı kendi arama radarını, takip radarını ve füzelerini taşıyor; bu sayede tek başına ya da bir ağın parçası olarak savaşabiliyor. Ailenin NATO kod adı SA-15 Gauntlet.
Füzeler ve performans
Tor-M2, önceki Tor füzelerinden daha küçük olan 9M338 füzesini atıyor. Bu sayede her lançer sekiz yerine dört konteyner modülünde 16 füze taşıyor. Sistem yaklaşık 15 kilometre mesafedeki ve 10 kilometre civarı irtifadaki hedeflere angaje olabiliyor; aynı anda dört hedefe füze yönlendirebiliyor. Eski versiyonlara göre en önemli üstünlüğü hareket halindeyken atış yapabilmesi; bu da yürüyüşteki tank ve araç kollarını korumasını sağlıyor.
Versiyonlar
Birkaç versiyonu bulunuyor. Tor-M2U, Rus Kara Kuvvetleri’nin standart paletli versiyonu. Tor-M2K tekerlekli şasiye yerleştirilmiş durumda; Tor-M2KM ise neredeyse her kamyona, hatta bir gemi güvertesine konabilen modüler bir versiyon. Tor-M2DT, Arktik operasyonlar için iki bölümlü mafsallı paletli bir araç üzerine kurulu.
Ukrayna’daki kullanımı
Ukrayna’da Tor-M2 birlikleri cephedeki kuvvetleri dronlara, süzülen bombalara ve güdümlü roketlere karşı koruyor. Rus kaynakları sisteme çok sayıda önleme atfediyor, ancak sınırları da ortaya çıktı: Küçük FPV ve kamikaze dron sürüleri yalnızca 16 füzesi olan bir lançeri doyuma ulaştırabiliyor ve birçok Tor sistemi Ukrayna dronları ve topçusu tarafından imha edildi. Ukrayna ayrıca Tor lançerleri ele geçirip Rus uçaklarına karşı kullandı.
Kimler kullanıyor?
Ana kullanıcı Rusya. Belarus, Mısır ve Ermenistan Tor-M2 versiyonları satın aldı; eski Tor-M1 sistemleri ise İran, Yunanistan, Kıbrıs Rum Yönetimi ve Venezuela gibi ülkelerde hizmette. Önceki Tor versiyonlarının sicili karışık; 2020’de bir İran Tor-M1’inin Ukrayna’ya ait bir yolcu uçağını düşürmesi bunun trajik bir örneği.
Değerlendirme
Tor-M2 yetenekli, hareketli bir kısa menzilli hava savunma sistemi ve Rusya’nın entegre hava savunmasının vazgeçilmez bir katmanı. Zayıf noktası radarı ya da füzesi değil, modern savaşın ekonomisi: Ucuz bir drona pahalı bir önleyici atmak kaybettiren bir takas. Bu yüzden Rusya da herkes gibi sistemin yanına artık top, karıştırıcı ve önleyici dron ekliyor.
Öne çıkan görsel: User:One half 3544 / Public domain, via Wikimedia Commons
