F-35 Hangi Füzeleri Atabiliyor? Hava-Hava ve Taarruz

F-35 Hangi Füzeleri Atabiliyor? Hava-Hava ve Taarruz

F-35 bugün hava hedeflerine karşı AIM-120 AMRAAM ve AIM-9X Sidewinder füzelerini kullanıyor; seyir, gemisavar ve radar avcısı füzelerden oluşan giderek uzayan bir liste için de onay almış ya da takvime bağlanmış durumda. Silah bölmelerine dört füze sığıyor, bu da uçağın düşük görünürlüğünü koruyor. Daha büyük silahlar kanat altına asılıyor.

Liste yakında uzayacak. Pentagon’un Ağustos 2026’da yayımlanan tedarik raporu AARGM-ER, LRASM ve Joint Strike Missile için Eylül 2027’yi, Avrupa yapımı Meteor için 2032’yi hedef gösteriyor. Bu rehber F-35 füzelerini bugün envanterde olanlar ve yolda olanlar diye ikiye ayırıyor.

4
Bugün gövde içinde taşınan füze
6
2030’dan itibaren planlanan dahili füze sayısı
Eylül 2027
JSM, LRASM ve AARGM-ER için hedef tarih
2032
Meteor ve SPEAR 3 için hedef tarih

F-35 hangi hava-hava füzelerini taşıyor?

Ana silah, görüş ötesi hedefler için geliştirilen radar güdümlü Raytheon AIM-120 AMRAAM. İki silah bölmesinin her birinde, biri kapakta biri iç istasyonda olmak üzere iki füze bulunuyor; böylece uçak düşük görünürlüğünü koruyarak dört füze taşıyor. En yeni sürüm olan AIM-120D’nin menzili gizli; açık kaynaklardaki tahminler 160 km dolayını gösteriyor.

Yakın mesafe için F-35, kızılötesi güdümlü AIM-9X Sidewinder’ı dış kanat istasyonlarında taşıyor. İngiliz uçakları aynı konumda MBDA üretimi ASRAAM kullanıyor. İkisi de bölmelere sığmadığı için taşınmaları radar izini bir miktar büyütüyor.

F-35 hava-hava füzeleri
FüzeGörevTaşımaDurum
AIM-120C/D AMRAAMGörüş ötesi, radar güdümlüDahili (dört adet) veya hariciEnvanterde
AIM-9X SidewinderKısa menzil, kızılötesi güdümlüHarici, dış kanat istasyonlarıEnvanterde
ASRAAMKısa menzil, kızılötesi güdümlüHarici, dış kanat istasyonlarıBirleşik Krallık envanterinde
AIM-260 JATMAMRAAM’ın uzun menzilli halefiDahiliÜretimde; F-35’e giriş tarihi açıklanmadı
MeteorUzun menzil, ramjet motorluDahiliEylül 2032 için planlanıyor
Kaynaklar: Defence Industry Europe’un aktardığı F-35 Modernizasyon Seçilmiş Tedarik Raporu; Air & Space Forces Magazine; Wikipedia.

Asıl izlenmesi gereken füze AIM-260 Joint Advanced Tactical Missile. Lockheed Martin’in, PL-15 gibi Çin füzelerinden daha uzun menzile ulaşmak üzere geliştirdiği füze, AMRAAM ile aynı bölmelere sığacak ölçülerde. AIM-260 üretim anlaşmasını ayrı bir haberde ele almıştık.

F-35 hangi havadan yere ve gemisavar füzeleri atabiliyor?

Bu alanda F-35 hâlâ eski savaş uçaklarının gerisinde. F-35C, AGM-154 JSOW süzülme mühimmatını gövde içinde taşıyor; AGM-158 JASSM seyir füzesinin ise harici taşınması planlanıyor. Diğer füzelerin çoğu, geciken TR-3 ve Block 4 güncellemelerine bağlı.

F-35 taarruz füzeleri
FüzeHedefTaşımaDurum
AGM-154 JSOWSabit ve hareketli hedefler, yaklaşık 130 kmDahili (F-35C)Envanterde
AGM-158 JASSM / JASSM-ERKara hedefleri, yaklaşık 925 km’ye kadarHariciDüşük görünürlüklü pilon 2032 için planlanıyor
AGM-158C LRASMSavaş gemileriHariciEylül 2027 için planlanıyor
Joint Strike MissileGemiler ve kara hedefleri, 275 km’den fazlaDahili (F-35A ve C)Eylül 2027 için planlanıyor
AGM-88G AARGM-ERHava savunma radarlarıDahili (F-35A ve C)Eylül 2027 için planlanıyor
SPEAR 3Hareketli ve korunan hedefler, yaklaşık 140 kmDahiliEylül 2032 için planlanıyor
Kaynaklar: Defence Industry Europe’un aktardığı F-35 Modernizasyon Seçilmiş Tedarik Raporu (2027 mali yılı bütçesi); menziller için üretici verileri. Tarihler program hedefidir ve daha önce de kaymıştır.

Norveçli Kongsberg’in ürettiği Joint Strike Missile, baştan itibaren F-35A’nın bölmesine sığacak biçimde tasarlanan tek uzun menzilli seyir füzesi. Bu sayede uçak, düşük görünürlükten ödün vermeden gemilere ve kara hedeflerine 275 km’den uzak mesafeden taarruz edebilecek. AARGM-ER de uçağa, radar mevzilerini imha etmek için yine bölme içinden atılan hızlı bir füze kazandıracak. ABD stoklarına ilişkin ayrıntılar JASSM ve LRASM sözleşmesi haberimizde yer alıyor.

Bir F-35 kaç füze taşıyabilir?

Düşük görünürlüklü konfigürasyonda bugünkü yanıt dört AMRAAM ya da iki AMRAAM ve iki bomba. Sidekick adıyla bilinen, tedarik raporunda bölmede altı füze diye geçen değişiklik, F-35A ve F-35C’nin dahili yükünü altı AMRAAM’a çıkaracak. Hedef tarih Eylül 2030. F-35B’nin bölmeleri daha kısa olduğu için bu değişiklik ona uygulanamıyor.

Görünmezlik gerekmediğinde altı kanat istasyonu devreye giriyor. Dıştaki iki istasyon kısa menzilli füzeleri, içteki dört istasyon ise ilave AMRAAM’lar dahil daha ağır yükleri taşıyor. Pilotlar tam yüklü konfigürasyona canavar modu (beast mode) diyor. Bu düzen radar izinden ödün verip ateş gücünü artırıyor ve düşman hava savunması bastırıldıktan sonraki harekât aşamaları için düşünülüyor.

F-35 muharebede füze attı mı?

Evet. İsrail F-35I’ları Mart 2021’de İran insansız hava araçlarını, 2023’te de Yemen’den atılan bir seyir füzesini düşürdü. Eylül 2025’te Hollanda F-35’leri Polonya hava sahasına giren Rus insansız hava araçlarını vurdu. 4 Mart 2026’da bir İsrail F-35I’ı, Tahran üzerinde İran’a ait bir Yak-130’u uzun menzilli hava-hava füzesiyle imha etti; bu, bir F-35’in insanlı bir uçağı ilk kez düşürmesiydi. İsrail kullanılan füzenin adını açıklamadı.

F-35’in muharebe sortilerinin çoğunda füze değil bomba kullanıldı. Uçağın genel tanıtımı F-35 nedir rehberimizde; menzil ve tanker desteği ise F-35 kaç saat havada kalır yazımızda.

Neler izlenmeli
Belirleyici tarih Eylül 2027. AARGM-ER, LRASM ve Joint Strike Missile takvime uygun gelirse F-35, bugüne kadar eksikliğini hissettiği radar avcısı ve gemisavar vuruş gücüne kavuşacak. TR-3 yazılımında yeni bir gecikme, Block 4’ün büyük bölümünde olduğu gibi bu füzeleri de öteler.

Sık sorulan sorular

F-35 hangi füzeleri taşıyor?

Bugün AIM-120 AMRAAM ve AIM-9X Sidewinder; ayrıca İngiliz uçaklarında ASRAAM, F-35C’de JSOW. AIM-260, Meteor, JSM, LRASM, AARGM-ER ve SPEAR 3 ise planlanıyor.

F-35 gövde içinde kaç füze taşıyabiliyor?

Bugün dört AMRAAM. Sidekick değişikliği bu sayıyı F-35A ve F-35C’de altıya çıkaracak; hedef tarih Eylül 2030.

F-35 Meteor füzesi taşıyabilir mi?

Henüz değil. Entegrasyon, başta İngiliz ve İtalyan uçakları için olmak üzere Eylül 2032’ye planlandı.

F-35 gemisavar füze atabiliyor mu?

Henüz envanterde değil. Joint Strike Missile ve LRASM için hedef tarih Eylül 2027.

F-35, AIM-9X’i silah bölmesinde taşıyor mu?

Hayır. AIM-9X dış kanat istasyonlarında taşınıyor.

Bir F-35 başka bir uçağı düşürdü mü?

Evet. Bir İsrail F-35I’ı 4 Mart 2026’da İran’a ait bir Yak-130’u düşürdü. F-35’ler ayrıca insansız hava araçlarını ve bir seyir füzesini de imha etti.

Kaynaklar
  • Defence Industry Europe – US plans major F-35 weapons expansion with AARGM-ER, LRASM, JSM and StormBreaker in 2027, Meteor and SPEAR 3 in 2032: defence-industry.eu
  • Air & Space Forces Magazine – AIM-260 Joint Advanced Tactical Missile: airandspaceforces.com
  • The War Zone – Israeli Air Force first to claim F-35 air-to-air kill of a crewed aircraft: twz.com
  • UK Defence Journal – MoD confirm more British weapons on F-35 by end of decade: ukdefencejournal.org.uk
  • Wikipedia – Lockheed Martin F-35 Lightning II: en.wikipedia.org

Bir Yorum Yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Benzer Yazılar