Tochka-U

Balistik Füze

Tochka-U

Sovyet mirası taktik balistik füze sistemi

Tochka-U (9K79-1, NATO adı SS-21 Scarab B), KBM Kolomna tarafından geliştirilen, 1989’da hizmete giren Sovyet kökenli bir taktik balistik füze sistemidir. Menzili 15–120 km olan füze, Rusya’da Iskander-M ile değiştirildi ancak Ukrayna savaşında hâlâ kullanıldı.

Rusya|KBM Kolomna
15–120 kmMenzil482 kgHarp Başlığı6,4 mUzunluk2.000 kgAğırlık1989Hizmete GirişHizmetteDurum

Genel Bakış

Tochka sistemi 1983’te test edildi; geliştirilmiş Tochka-U 1989’da hizmete girdi. Katı yakıtlı füze atalet güdümü kullanıyor, menzili 15–120 km, başlığı 482 kg (yüksek patlayıcı, misket ya da parçacıklı), isabet hatası yaklaşık 50–150 m. Füzenin boyu yaklaşık 6,4 m, ağırlığı yaklaşık 2 ton. Amfibi 6×6 BAZ-5921 TEL’den atılıyor.

Tochka-U Afganistan, Çeçenistan, Yemen, Suriye ve 2008 Gürcistan savaşlarında kullanıldı; 2022’de hem Rusya hem Ukrayna tarafından kullanıldığı bildirildi. 14 Mart 2022 Donetsk saldırısının sorumlusu tartışmalıdır. Rusya envanterinde tutuyor, Ukrayna Sovyet stoklarından sınırlı sayıda füze kullanıyor; Belarus, Ermenistan, Kazakistan, Suriye ve Yemen de operatörler arasında anılıyor. Polonya, Çekya, Slovakya, Bulgaristan ve Gürcistan envanterden çıkardı. Yerini Rusya’da Iskander-M aldı.

Tochka-U
Photo: Gulustan / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Teknik Özellikler

ÜreticiKBM Kolomna
ÜlkeRusya
ÜreticiKBM Kolomna
Ülkeru
İlk Uçuş1983
Hizmete Giriş1989
DurumHizmette
Menzil15–120 km
Harp Başlığı482 kg
Uzunluk6,4 m
Kalibre650 mm
Ağırlık2.000 kg
GüdümAtaletsel
Lançer6×6 TEL

Varyantlar

Tochka

Tochka, ilk nesil Sovyet taktik balistik füze sistemidir.

Tochka-U

Tochka-U, 1989’da hizmete giren geliştirilmiş ve daha isabetli versiyondur.

Tochka-R

Tochka-R, ailenin radar ile hedefe yönelen varyantı olarak anılıyor.

Kullanıcı Ülkeler

RusyaUkraynaBelarusErmenistanKazakistanSuriyeYemen

Sıkça Sorulan Sorular

Tochka-U menzili kaç km?

Tochka-U füzesinin menzili 15–120 km arasındadır. Füze 482 kg başlık taşıyor ve atalet güdümü kullanıyor; isabet hatası yaklaşık 50–150 m olarak tahmin ediliyor.

Tochka-U hangi ülkelerde var?

Tochka-U sistemini Rusya, Ukrayna, Belarus, Ermenistan, Kazakistan, Suriye ve Yemen kullanıyor. Polonya, Çekya, Slovakya, Bulgaristan ve Gürcistan gibi ülkeler sistemi envanterden çıkardı.

Tochka-U Ukrayna’da kullanıldı mı?

Tochka-U füzesi Ukrayna savaşında 2022’de hem Rusya hem Ukrayna tarafından kullanıldı. Ukrayna Sovyet stoklarından sınırlı sayıda füze kullanıyor; 14 Mart 2022 Donetsk saldırısının sorumlusu tartışmalıdır.

Tochka-U mu Iskander-M mi?

Tochka-U yaklaşık 120 km menzillidir, Iskander-M ise yaklaşık 500 km menzile sahiptir. Rusya’da Tochka-U’nun yerini Iskander-M aldı; Iskander-M daha uzun menzilli ve daha isabetlidir.

Tochka-U ne zaman hizmete girdi?

Tochka-U füze sistemi 1989’da hizmete girdi. İlk Tochka sistemi 1983’te test edilmişti; Tochka-U onun geliştirilmiş versiyonudur ve Rusya’da yerini sonradan Iskander-M aldı.

Tochka-U savaşlarda nerede kullanıldı?

Tochka-U füzesi Sovyet-Afgan savaşında, Çeçenistan’da, Yemen iç savaşında, Suriye’de, 2008 Gürcistan savaşında ve 2022’de Ukrayna’da kullanıldı. Husi kontrolündeki Yemen güçleri ve Suriye hükümeti kalan stokları elinde tutuyor.