RQ-4 Global Hawk

İHA / SİHA

RQ-4 Global Hawk

ABD’nin yüksek irtifada uzun süre uçan keşif İHA’sı

RQ-4 Global Hawk, Northrop Grumman’ın ürettiği silahsız, yüksek irtifa uzun havada kalışlı (HALE) bir Amerikan keşif insansız hava aracıdır. 60.000 feet irtifada 34 saatten fazla uçabilen Global Hawk; ABD Hava Kuvvetleri, Güney Kore, Japonya ve NATO tarafından kullanılıyor.

ABD|Northrop Grumman
34+ saatHavada Kalış Süresi60.000 ftServis Tavanı22.800 kmMenzil629 km/sAzami Hız39,9 mKanat AçıklığıHizmetteDurum

Genel Bakış

Global Hawk ilk uçuşunu 28 Şubat 1998’de yaptı ve 2001’de ABD Hava Kuvvetlerinde hizmete girerek tam üretim kararından önce Afganistan’da görev aldı. RQ-4B; Boeing 737’ninkinden geniş, 39,9 m’lik kanat açıklığına, 14.628 kg azami kalkış ağırlığına ve 1.360 kg faydalı yüke sahip. Gövdenin üstüne yerleştirilen tek Rolls-Royce F137 turbofan motoruyla yaklaşık 570 km/s seyir hızına ve 22.800 km menzile ulaşıyor. Block 30 SAR, EO/IR ve sinyal istihbaratı, Block 40 ise yer hareketli hedef radarı taşıyor.

ABD Hava Kuvvetleri için yaklaşık 42 RQ-4B üretildi; Block 20/30 uçaklar emekliye ayrılırken Block 40’ın 2030’lara kadar kalması planlanıyor. Güney Kore’de 4, Japonya’da 3 RQ-4B bulunuyor; ABD Deniz Kuvvetleri denizcilik versiyonu MQ-4C Triton’u kullanıyor. NATO, Türkiye’nin de katılımcısı olduğu Müttefik Kara Gözetleme (AGS) programı kapsamında İtalya’daki Sigonella’da 5 RQ-4D Phoenix işletiyor. Haziran 2019’da İran, Hürmüz Boğazı yakınlarında bir ABD Donanması RQ-4A’sını düşürdü; Global Hawk’lar Rusya-Ukrayna savaşı sırasında Karadeniz üzerinde sıkça izlendi.

RQ-4 Global Hawk
Photo: U.S. Air Force photo by Bobbi Zapka / Wikimedia Commons, Public domain

Teknik Özellikler

ÜreticiNorthrop Grumman
ÜlkeABD
İlk Uçuş1998
Hizmete Giriş2001
DurumHizmette
Uzunluk14,5 m
Kanat Açıklığı39,9 m
Yükseklik4,7 m
Azami Kalkış Ağırlığı14.628 kg
Faydalı Yük1.360 kg
MotorRolls-Royce F137-RR-100
İtki34 kN
Azami Hız629 km/s
Seyir Hızı570 km/s
Menzil22.800 km
Havada Kalış Süresi34+ saat
Servis Tavanı60.000 ft
SensörlerEISS, ASIP, MP-RTIP

Varyantlar

RQ-4A Block 10

Daha küçük kanatlı ve sınırlı yük kapasiteli, Afganistan ve Irak’ta kullanılan orijinal üretim versiyonu.

RQ-4B Block 30/40

Büyütülmüş kanat ve artırılmış yükle Block 30’da EISS ve ASIP, Block 40’ta MP-RTIP radarı taşıyan ana ABD Hava Kuvvetleri versiyonu.

MQ-4C Triton

ABD Deniz Kuvvetleri ve Avustralya’nın kullandığı, geniş deniz alanlarını gözetlemek için geliştirilen denizcilik versiyonu.

Kullanıcı Ülkeler

ABDGüney KoreJaponya

Sıkça Sorulan Sorular

Global Hawk kaç para?

RQ-4 Global Hawk’ın uçak başına maliyeti, yükseltmeler dahil 2013 mali yılı dolarıyla yaklaşık 131 milyon dolar olarak hesaplandı. Bu rakam, 1990’larda hedeflenen yaklaşık 10 milyon dolarlık maliyetin çok üzerinde; hesaplama yöntemine göre farklı rakamlar da veriliyor.

Global Hawk kaç saat havada kalır?

RQ-4 Global Hawk 34 saatten fazla havada kalabiliyor. 60.000 feet servis tavanına ve yaklaşık 22.800 km feribot menziline sahip olan uçak, tek bir görevde çok geniş bir alanı gözetleyebiliyor.

Global Hawk silahlı mı?

Hayır, RQ-4 Global Hawk silah taşımaz; yalnızca radar, elektro-optik/kızılötesi kamera ve sinyal istihbaratı sensörleriyle keşif yapar. Hayalet bir uçak da değildir; korunmasını çok yüksek irtifada uçmaya ve uzaktan gözetleme yapabilen sensörlerine dayandırır.

Global Hawk hangi ülkelerde var?

RQ-4 Global Hawk’ı ABD, Güney Kore (4 adet) ve Japonya (3 adet) kullanıyor. NATO, Türkiye’nin de katılımcı olduğu AGS programı kapsamında İtalya’daki Sigonella üssünde 5 RQ-4D Phoenix işletiyor; Avustralya ise denizcilik versiyonu MQ-4C Triton’u kullanıyor.

Global Hawk İran’da düşürüldü mü?

Evet, 19 Haziran 2019’da İran, Hürmüz Boğazı bölgesinde bir ABD Donanması RQ-4A’sını (BAMS-D) karadan havaya füzeyle düşürdü. İran uçağın kendi hava sahasında olduğunu, ABD ise uluslararası hava sahasında vurulduğunu açıkladı.

Global Hawk mı U-2 mi?

Global Hawk ve U-2 aynı yüksek irtifa keşif görevi için birbirinin rakibi sayılır. Global Hawk pilotsuz olduğu için 34 saati aşan görev süresine ulaşabiliyor; insanlı U-2 ise daha yüksek irtifada uçuyor ve daha ağır, çeşitli sensör yükleri taşıyabiliyor.

RQ-4 Global Hawk Hakkında Son Haberler